Ana içeriğe geç
Ayet ve Sure

90. Sûre · Mekke · 20 Ayet

البلد

BELED SÛRESİ

Şehir

Çevrimdışı okuma için sûreyi bu cihaza kaydedebilirsin.

Çevrimdışı okuma şu an popüler sûrelerle sınırlı. Audio dosyaları çevrimdışı kaydedilmez.

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ

1

لَآ أُقْسِمُ بِهَٰذَا ٱلْبَلَدِ

Yemin olsun bu şehre!

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
لَآhayır
أُقْسِمُand içerim
بِهَٰذَاbu
ٱلْبَلَدِkente

Yüce Allah, Mekke-i Mükerreme'ye, o haram olan topraklara yemin etmiştir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

2

وَأَنتَ حِلٌّۢ بِهَٰذَا ٱلْبَلَدِ

Sen de bu beldede bulunuyorsun.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَأَنتَki sen
حِلٌّۢoturmaktasın
بِهَٰذَاbu
ٱلْبَلَدِşehirde

-Ey Peygamber!- Orada yaptıkları sebebiyle öldürülmeyi hak edenin öldürülmesi ve tutsak edilmeyi hak edenin tutsak edilmesi sana helaldir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

3

وَوَالِدٍۢ وَمَا وَلَدَ

Babaya ve doğan çocuğa yemin olsun.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَوَالِدٍۢve doğurana (andolsun)
وَمَاve
وَلَدَdoğurduğuna

Allah Teâlâ, beşeriyetin babasına ve ondan çoğalıp üreyen çocuklara da yemin etmiştir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

4

لَقَدْ خَلَقْنَا ٱلْإِنسَٰنَ فِى كَبَدٍ

Ki şüphesiz, biz insanı (dünyada) bir zorluk içinde yarattık.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
لَقَدْelbette
خَلَقْنَاbiz yarattık
ٱلْإِنسَٰنَinsanı
فِىarasında
كَبَدٍzorluk

Doğrusu biz insanı, dünyada çektiği zorluklar sebebiyle bir gayret ve meşakkatin içinde yarattık.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

5

أَيَحْسَبُ أَن لَّن يَقْدِرَ عَلَيْهِ أَحَدٌۭ

O hiç kimsenin kendisine asla güç yetiremeyeceğini mi sanır?

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أَيَحْسَبُmi sanıyor?
أَنgüç yetiremeyeceğini
لَّنAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
يَقْدِرَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
عَلَيْهِkendisine
أَحَدٌۭhiç kimsenin

İnsan; günah işlediği zaman hiç kimsenin hatta onu yaratan Rabbinin bile kendisine güç yetiremeyeceğini ve ondan intikam alamayacağını mı zannediyor?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

6

يَقُولُ أَهْلَكْتُ مَالًۭا لُّبَدًا

O der ki: "Ben yığın yığın mal tükettim."

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
يَقُولُdiyor
أَهْلَكْتُben telef ettim
مَالًۭاmal
لُّبَدًاbirçok

"Birbiri üzerine yığılmış pek çok mal harcadım'' der.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

7

أَيَحْسَبُ أَن لَّمْ يَرَهُۥٓ أَحَدٌ

O kimsenin kendisini asla görmediğini mi zanneder?

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أَيَحْسَبُmi sanıyor?
أَنkendisini görmediğini
لَّمْAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
يَرَهُۥٓAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
أَحَدٌkimsenin

Harcadığı şeyle böbürlenen bu kimse, Allah’ın onu görmediğini ve malını nereden kazandığını ve onu nerede harcadığını sorup onu hesaba çekmeyeceğini mi zannediyor?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

8

أَلَمْ نَجْعَل لَّهُۥ عَيْنَيْنِ

Biz, ona iki göz vermedik mi?

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أَلَمْbiz vermedikmi?
نَجْعَلAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
لَّهُۥona
عَيْنَيْنِiki göz

Biz, ona görebileceği iki göz vermedik mi?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

9

وَلِسَانًۭا وَشَفَتَيْنِ

Bir de bir dil ve iki dudak.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَلِسَانًۭاve bir dil
وَشَفَتَيْنِve iki dudak

Konuşabileceği bir dil ve iki dudak vermedik mi?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

10

وَهَدَيْنَٰهُ ٱلنَّجْدَيْنِ

Ona iki de yol gösterdik.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَهَدَيْنَٰهُve ona gösterdik
ٱلنَّجْدَيْنِiki (tepe) yol

Ona, hak yolu ve batıl yolu öğretmedik mi?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

11

فَلَا ٱقْتَحَمَ ٱلْعَقَبَةَ

Fakat o, sarp yokuşu aşamadı.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
فَلَاfakat
ٱقْتَحَمَo atılamadı
ٱلْعَقَبَةَsarp yokuşa

Kendisini cennetten ayıran engeli aşması gerekir. Böylece o da onu aşar ve geçer.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

12

وَمَآ أَدْرَىٰكَ مَا ٱلْعَقَبَةُ

Sarp yokuşun ne olduğunu sen ne bileceksin?

Ayet sayfası →
Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَمَآnedir?
أَدْرَىٰكَsana bildiren
مَاne olduğunu
ٱلْعَقَبَةُsarp yokuşun

-Ey Peygamber!- cennete girmek için aşacağın engelin ne olduğunu sana ne öğretti?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

13

فَكُّ رَقَبَةٍ

(O) Köle azat etmektir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
فَكُّçözmektir (azad etmek)
رَقَبَةٍbir köleyi

O, erkek veya dişi bir köle azat etmektir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

14

أَوْ إِطْعَٰمٌۭ فِى يَوْمٍۢ ذِى مَسْغَبَةٍۢ

Veya açlık gününde doyurmaktır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أَوْyahut
إِطْعَٰمٌۭdoyurmaktır
فِىgününde
يَوْمٍۢAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ذِىaçlık
مَسْغَبَةٍۢAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

Veya yiyeceğin nadir bulunduğu açlık zamanında yemek yedirmektir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

15

يَتِيمًۭا ذَا مَقْرَبَةٍ

Yakınlığı olan bir yetimi.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
يَتِيمًۭاyetimi
ذَاakraba olan
مَقْرَبَةٍAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

Onunla akrabalık bağı bulunan babasını kaybetmiş bir çocuğa.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

16

أَوْ مِسْكِينًۭا ذَا مَتْرَبَةٍۢ

Yahut yerde sürünen bir yoksulu doyurmaktır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أَوْyahut
مِسْكِينًۭاyoksulu
ذَاhiçbir şeyi olmayan
مَتْرَبَةٍۢAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

Veya hiçbir şeye sahip olmayan bir fakiri.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

17

ثُمَّ كَانَ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَتَوَاصَوْا۟ بِٱلصَّبْرِ وَتَوَاصَوْا۟ بِٱلْمَرْحَمَةِ

Sonra iman edip, birbirlerine sabır tavsiye edenlerden ve birbirlerine merhamet tavsiye edenlerden olmaktır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
ثُمَّsonra
كَانَolmaktır
مِنَkimselerden
ٱلَّذِينَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ءَامَنُوا۟inanan(lar)
وَتَوَاصَوْا۟ve tavsiye edenlerden
بِٱلصَّبْرِsabır
وَتَوَاصَوْا۟ve tavsiye edenlerden
بِٱلْمَرْحَمَةِmerhamet

Sonra da Allah’a iman eden kimselerden, birbirilerine Allah’a itaat etmeyi, günahlara bulaşmamayı ve musibetlere karşı sabır göstermeyi tavsiye eden ve birbirlerine Allah Teâlâ’nın kullarına karşı merhametli davranmayı tavsiye edenlerden olmaktır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

18

أُو۟لَٰٓئِكَ أَصْحَٰبُ ٱلْمَيْمَنَةِ

İşte bunlar sağdakilerdir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أُو۟لَٰٓئِكَişte onlar
أَصْحَٰبُadamlarıdır
ٱلْمَيْمَنَةِsağın

İşte bu özelliklere sahip olan kimseler sağ taraf ashabıdır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

19

وَٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ بِـَٔايَٰتِنَا هُمْ أَصْحَٰبُ ٱلْمَشْـَٔمَةِ

Ayetlerimize küfredenler ise işte onlar soldakilerdir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَٱلَّذِينَve kimseler
كَفَرُوا۟inkar eden(ler)
بِـَٔايَٰتِنَاayetlerimizi
هُمْonlar
أَصْحَٰبُadamlarıdır
ٱلْمَشْـَٔمَةِsolun

Peygamberimize indirilen ayetlerimizi inkâr edenler ise sol taraf ashabıdır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

20

عَلَيْهِمْ نَارٌۭ مُّؤْصَدَةٌۢ

Onlara, üzerlerine kapıları kapatılmış bir ateş vardır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
عَلَيْهِمْonlara vardır
نَارٌۭbir ateş
مُّؤْصَدَةٌۢüzerlerine kilitlenmiş

Kıyamet günü onlar için içinde azap gördükleri ve üzerilerine kapıları kilitlenmiş bir ateş vardır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

Sûre Hakkında

Beled Sûresi, 20 ayetten oluşan Mekke dönemine ait bir sûredir. Adını şehir ifadesinden alır. Beled adı hafızada kalmayı kolaylaştırır; anlam haritası kıssalar, uyarılar ve ahlâk ilkeleriyle genişler. Mekke şehrine ve insanın zorluk içinde yaratılışına yemin eder; sarp yolun köle özgürleştirme, açlık gününde doyurma ve merhamet dayanışması olduğunu açıklar. Mekke’ye yemin, insanın zorluğu, iki göz-dil-dudak, iki yol, sarp geçit, köle ve yoksul. Beled içindeki bu anlatılar kronolojik özetten çok, seçimlerin sonuçlarını gösteren örnekler gibi ilerler. Beled içindeki bu kurgu, mekke temasını kavram listesinden çıkarır; seçimin gerekçesi ve sonucu birlikte görünür hâle gelir. Okuma sırasında özellikle şu yanlış yoldan kaçınmak gerekir: Sarp yol, yalnız bireysel maneviyat değil; özgürlük, gıda ve toplumsal merhamet gerektiren somut bir sorumluluktur. Beled hakkında modern benzetme yapılırken tarihî bağlam silinmemeli; yorum açık anlamın yerine geçirilmemelidir. Bugüne bakan yönü ise hayır işini yalnız duygu ve paylaşım görseline indirgemeden, zor ve maliyetli adalet adımlarını öne çıkarır. Bu çerçevede Beled, geçmişi anlatırken bugünün dil, güç, aile, ekonomi veya inanç sorunlarına da ölçü sunan bağımsız bir içerik katmanı oluşturur.

Ana Temalar

  • Mekke
  • İnsanın zorluğu
  • İki yol
  • Sarp geçit
  • Özgürleştirme ve doyurma

Ne Zaman Okunur?

Beled için sahih kaynaklarda bütün okuyuculara bağlanan zorunlu bir gün veya tekrar sayısı yoktur. Mekke, insanın zorluğu ve iki yol üzerinde çalışırken sûreyi bölüm bölüm okumak mümkündür. Tilavet, mekanik sonuç beklentisiyle değil, anlam ve davranış muhasebesiyle desteklenmelidir.

Temaları birbiriyle ilişkilendirmek

Beled için ilk okuma haritası mekke, insanın zorluğu ve iki yol başlıklarından kurulabilir. Beled okumasında ilk tema değer zeminini, ikinci tema insan cevabını, üçüncü tema ise bu cevabın sonucunu görünür kılar. Beled ayetleri arasında geçiş yapılırken her başlığın önceki bölümü nasıl tamamladığı not edilmelidir.

Güncel örneği ölçü olarak kullanmak

Beled bugüne taşınırken mekke konusu modern bir örnekle açıklanabilir; fakat örnek ayetin yerine geçmez. Beled güncele taşınırken kişi veya kurumlar geçmiş topluluklarla birebir özdeşleştirilmemeli; davranış kalıpları ihtiyatla karşılaştırılmalıdır.

Hızlı Bağlantılar

Sık Sorulan Sorular

Beled Sûresi kaç ayettir ve hangi dönemde inmiştir?

Beled 20 ayettir ve yaygın kabule göre Mekke döneminde inmiştir. Özel ayetlerin nüzul zamanı hakkında ayrıntı gerektiğinde sûre tefsirine bakılmalıdır.

Beled adı ne anlama gelir?

İsim şehir anlamına gelir. Beled adı ayırt edici bir kelime veya sahneyi gösterir; metnin tamamının tek cümlelik özeti değildir.

Beled Sûresi’nde hangi konular öne çıkar?

Mekke, İnsanın zorluğu, İki yol, Sarp geçit, Özgürleştirme ve doyurma başlıkları öne çıkar. Beled içindeki bu konular inanç, davranış ve sonuç ilişkisini farklı açılardan kurar.

Beled Sûresi nasıl çalışılabilir?

Önce mekke ile ilgili ayetler, sonra iki yol ve özgürleştirme ve doyurma bölümleri işaretlenebilir. Aynı kelimenin farklı pasajlarda nasıl kullanıldığı karşılaştırılabilir.

Beled için özel bir tekrar sayısı var mı?

Beled hakkında güvenilir kaynakta sabit bir tekrar sayısı yoksa sayı veya kesin sonuç vaadi verilmez. Sûre genel tilavet, hatim ve anlam çalışması içinde okunabilir.

Tüm sorular →

Kaynaklar