الشكور
EŞ-ŞEKÛR
Az ameli çok mükâfatla karşılayan
Anlamı ve Açıklaması
Eş-Şekûr, "şükür" kökünden mübalağa kalıbıyla gelir; kulun şükrettiği gibi Allah'ın da kulun küçük bir iyiliğini büyük bir mükâfatla karşıladığını ifade eder — bu, insan şükrüyle Allah'ın "şükrü" arasındaki yön farkını hatırlatan bir isimdir. Fâtır Sûresi'nde bu isim, iyilik yapanların mükâfatlarının tam olarak ödeneceği ve Allah'ın lütfundan fazlasıyla vereceği bağlamında anılır; Teğâbün Sûresi'nde ise El-Halîm (yumuşak davranan) ile birlikte geçer.
Kavramı doğru okumak
Eş-Şekûr, kulun küçük ve sınırlı amelini büyük bir karşılıkla değerlendiren anlamında açıklanır. İnsan Allah'a bir nimet ekleyemez; bu nedenle Allah'ın “şükretmesi”, insan şükrüyle aynı değildir. İsim, samimi bir iyiliğin boşa gitmediğini ve Allah'ın lütfuyla kat kat karşılık bulabileceğini anlatır. Fâtır 35:30'da Allah'ın insanların mükâfatını tam vereceği ve lütfundan artıracağı belirtilir; ayet Gafûr ve Şekûr isimleriyle tamamlanır.
Teğâbün 64:17'de Allah'a “güzel bir borç” vermek mecazıyla infak teşvik edilir; karşılığın artırılacağı ve bağışlanma sağlanacağı bildirilir. Buradaki anlatım Allah'ın ihtiyaç sahibi olduğunu değil, kulun iyiliğine değer verdiğini gösterir. Eş-Şekûr ismi, az görünen bir iyiliğin samimiyet ve süreklilikle değer kazanabileceğini öğretir.
Hayata yansıması ve sınırlar
Bu isim, insanı küçük iyilikleri küçümsememeye yöneltir. Birine yol göstermek, kırıcı bir sözü yutmak, düzenli ama mütevazı bir yardım yapmak veya işini dürüstçe yürütmek de anlamlıdır. Buna karşılık yapılan iyiliği sürekli hatırlatmak ve karşılık talep etmek, şükrün ruhunu zedeler.
Eş-Şekûr, “bir iyilik yaptım, mutlaka şu dünyada istediğim sonucu almalıyım” şeklinde bir alışveriş mantığına dönüştürülemez. İlâhî mükâfatın biçimini ve zamanını insan belirleyemez. İyilik, Allah'ı zorunlu bir sonuca mecbur bırakmaz.
Geleneksel Bilgi Notu — Ebced Değeri
Bu ismin ebced (harf sayısal değeri) hesabı 526'dir.
Harf harf ebced hesabı (belirlilik takısı hariç, isim kökü "شكور" üzerinden): ش (300) + ك (20) + و (6) + ر (200) = 526.
Bu sayı dini bir reçete veya belirli bir sonucun garantisi değildir.
Kur'an'da Bu İsim
Zikir Sayacı
Zikir Sayacı
Tarihî ebced bilgisi: bu ismin ebced değeri 526'dir; belirli bir sayıda zikrin dini bir zorunluluğu yoktur.
0 / 33
Zikir Geleneği
Bazı kaynaklarda Eş-Şekûr isminin, küçük bir iyilik yaptıktan sonra Allah'ın büyük karşılık verdiğine dair güveni pekiştirme niyetiyle anılmasının geleneksel bir uygulama olduğu aktarılır; belirli bir sayının (526 dahil) dini bir zorunluluğu yoktur.
Esmâ-i hüsnâ ile zikir, İslam'ın temel bir ibadetidir. Ancak belirli sayılarla (ebced değerine göre) zikir çekmenin veya belirli gün/saatlerde okumanın dini bir zorunluluğu yoktur ve bu konuda âlimler arasında kesinlik bulunmamaktadır — bazı âlimler bunu geleneksel bir uygulama olarak kabul ederken bazıları dini bir dayanağı olmadığını belirtir. Bu sayfadaki bilgiler dini hüküm niteliği taşımaz.
Diğer İsimler
Sık Sorulan Sorular
Eş-Şekûr ne demektir?
Kulun az ve samimi amelini büyük mükâfatla karşılayan demektir.
Allah'ın şükretmesi nasıl anlaşılır?
Allah'ın nimete muhtaç olması değil, kulun iyiliğini kabul etmesi ve lütfuyla karşılık vermesi anlamındadır.
Küçük bir iyilik gerçekten değerli midir?
Evet. Kur'an iyiliğin boşa gitmeyeceğini bildirir; ancak karşılığın biçimi için kesin dünyevî vaat kurulmaz.
Kaynaklar
- Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Tefsiri (Fâtır 35:30, Teğâbün 64:17)
- TDV İslam Ansiklopedisi, "Şekûr" maddesi
- İbn Manzûr, Lisânü'l-Arab, “ş-k-r” maddesi
Hazırlayan: Kadir Özbek · Son güncelleme: