ESMAÜL HÜSNA — ALLAH'IN GÜZEL İSİMLERİ
"Esmâü'l-hüsnâ" ifadesi, "en güzel isimler" anlamında Allah'a nispet edilen isimler için kullanılır — Kur'an'ın kendisinde geçen bir tabirdir (bkz. A'râf 7:180: "En güzel isimler Allah'ındır, O'na o isimlerle dua edin"). Buhârî ve Müslim'de rivayet edilen bir hadiste Allah'ın doksan dokuz isminin bulunduğu ve bunları "ihsâ eden" kimsenin cennete gireceği bildirilir — buradaki "ihsâ", yalnızca ezberlemek değil, bilmek, anlamak ve kulluk bilincine yansıtmak olarak açıklanır. Allah'ın isimlerinin bu 99 isimle sınırlı olduğu iddia edilmez; Kur'an ve hadislerde Allah'a nispet edilen başka isim ve sıfatlar da bulunur — bu sayfa Diyanet/Tirmizî tertibindeki yaygın 99 ismin tamamını kendi canonical sırasıyla, ayrıca Kur'an'da geçen önemli bir isim olan El-Ahad'ı (canonical 99 sayımına dahil edilmeden, ayrı bir bölümde) listeler.
Yaygın 99 İsim Tertibi
99 canonical isim · 1 ek Kur'anî isim
الله
Allah
Yaratıcı, tek ve gerçek ilah
الرحمن
Er-Rahmân
Rahmeti bütün varlıkları kuşatan
الرحيم
Er-Rahîm
Müminlere özel merhametiyle muamele eden
الملك
El-Melik
Mutlak hükümranlığın ve mülkün sahibi
القدوس
El-Kuddûs
Her türlü noksanlıktan uzak, tertemiz olan
السلام
Es-Selâm
Her türlü kusur ve afetten salim olan, güven ve esenlik kaynağı
المؤمن
El-Mü'min
Güven ve emniyet veren
العزيز
El-Azîz
Karşı konulamaz güçte, eşsiz ve galip olan
المهيمن
El-Müheymin
Her şeyi gözetip koruyan
الجبار
El-Cebbâr
Dilediğini zorla da olsa yaptıran, kudreti karşı konulamaz olan
المتكبر
El-Mütekebbir
Azamet ve yüceliği yalnız kendisine yaraşan; yaratılmışların eksikliklerinden aşkın olan.
الخالق
El-Hâlık
Her şeyi yoktan var eden yaratıcı
البارئ
El-Bâri'
Varlıkları örneksiz biçimde meydana getiren ve yaratılışlarını uyumlu kılan.
المصور
El-Musavvir
Her varlığa kendine özgü biçim, özellik ve görünüş veren.
الغفار
El-Gaffâr
Bağışlamayı tekrar tekrar, sürekli olarak gerçekleştiren
القهار
El-Kahhâr
Kudreti karşısında hiçbir gücün bağımsız kalamadığı mutlak galip.
الوهاب
El-Vehhâb
Karşılıksız, sürekli bağışta bulunan
الرزاق
Er-Rezzâk
Bütün yaratılmışların rızkını veren
الفتاح
El-Fettâh
Hak ile hükmeden; rahmet, rızık ve çözüm kapılarını açan.
العليم
El-Alîm
Her şeyi, gizli-açık, bilen
القابض
El-Kâbız
Hikmetiyle tutan, daraltan ve dilediği ölçüde sınırlandıran.
الباسط
El-Bâsıt
Hikmetiyle genişleten, rızık ve imkânları yayan.
الخافض
El-Hâfıd
Hikmeti ve adaletiyle alçaltan, dereceleri düşüren.
الرافع
Er-Râfi'
Dereceleri yükselten, dilediğini hikmetiyle yücelten.
المعز
El-Muiz
İzzet ve onur veren, dilediğini değerli kılan.
المذل
El-Müzil
Hikmet ve adaletiyle zillete düşüren, sahte izzeti gideren.
السميع
Es-Semî'
Her sesi ve her şeyi işiten
البصير
El-Basîr
Her şeyi eksiksiz gören
الحكم
El-Hakem
Son ve mutlak hükmü veren; hükmünde yanılmayan.
العدل
El-Adl
Mutlak adalet sahibi; hükmünde haksızlık bulunmayan.
اللطيف
El-Latîf
İnce işleri gören, nazik ve şefkatli davranan
الخبير
El-Habîr
Her şeyin iç yüzünden, en gizli ayrıntısından haberdar olan.
الحليم
El-Halîm
Günahkâra karşı yumuşak davranan, cezayı erteleyen
العظيم
El-Azîm
Zâtı ve sıfatları yaratılmış ölçülerinin ötesinde yüce olan.
الغفور
El-Gafûr
Günahları çokça bağışlayan
الشكور
Eş-Şekûr
Az ameli çok mükâfatla karşılayan
العلي
El-Aliyy
İzzet, hükümranlık ve kemal bakımından en yüce, aşkın olan.
الكبير
El-Kebîr
Büyüklüğü mutlak, her türlü beşerî ölçünün üstünde olan.
الحفيظ
El-Hafîz
Her şeyi koruyup gözeten; hiçbir şeyi bilgisinden kaçırmayan.
المقيت
El-Mukît
Her canlının maddî ve mânevî gıdasını veren; her şeye gücü yetip gözeten.
الحسيب
El-Hasîb
Hesabı eksiksiz gören; kuluna yeten.
الجليل
El-Celîl
Azamet, ululuk ve yücelik sahibi.
الكريم
El-Kerîm
Karşılık beklemeden bol bol veren, cömert
الرقيب
Er-Rakîb
Her an gözeten, hiçbir şey kendisinden gizli kalmayan.
المجيب
El-Mücîb
Duaya karşılık veren, çağrıya icabet eden.
الواسع
El-Vâsi'
İlmi, rahmeti ve lütfu her şeyi kuşatan
الحكيم
El-Hakîm
Her işi yerli yerinde, hikmetle yapan
الودود
El-Vedûd
Çok seven ve çok sevilen
المجيد
El-Mecîd
Şanı, şerefi, lütfu ve övgüye değer nitelikleri sınırsız olan.
الباعث
El-Bâis
Ölüleri dirilten; kulları ve elçileri görevlendirip harekete geçiren.
الشهيد
Eş-Şehîd
Her şeye bizzat şahit olan; hiçbir olay bilgisi dışında kalmayan.
الحق
El-Hak
Varlığı ve ulûhiyeti mutlak gerçek olan; hükmü ve vaadi gerçek.
الوكيل
El-Vekîl
Kendisine güvenilip dayanılan; işleri en iyi şekilde yöneten.
القوي
El-Kaviyy
Kudreti tam ve hiçbir zayıflıkla nitelenmeyen.
المتين
El-Metîn
Kudreti sarsılmaz, gücü ve hükmü son derece sağlam olan.
الولي
El-Veliyy
Müminlerin dostu, yardımcısı, koruyucusu ve işlerini üstlenen.
الحميد
El-Hamîd
Her durumda övgüye lâyık; bütün gerçek övgülerin sahibi.
المحصي
El-Muhsî
Her şeyi tek tek bilen, sayan ve hiçbir ayrıntıyı kaçırmayan.
المبدئ
El-Mübdi'
Yaratmayı ilk defa başlatan.
المعيد
El-Muîd
Yaratmayı tekrar eden, ölümden sonra yeniden dirilten.
المحيي
El-Muhyî
Hayat veren, ölüleri dirilten.
المميت
El-Mümît
Ölümü yaratan ve canlıların ecelini gerçekleştiren.
الحي
El-Hayy
Ezelî ve ebedî diri olan
القيوم
El-Kayyûm
Her şeyi kendi zâtıyla ayakta tutan
الواجد
El-Vâcid
Hiçbir şeye muhtaç olmayan; dilediğini dilediği anda bulan ve gerçekleştiren.
الماجد
El-Mâcid
Şanı büyük, keremi geniş ve nitelikleri yüce olan.
الواحد
El-Vâhid
Tek olan, ortağı ve benzeri bulunmayan
الصمد
Es-Samed
Herkesin ihtiyaçla yöneldiği, kendisi hiçbir şeye muhtaç olmayan.
القادر
El-Kâdir
Her şeye gücü yeten; kudreti hiçbir engelle sınırlanmayan
المقتدر
El-Muktedir
Kudreti tam, dilediğini ölçü ve hâkimiyetle gerçekleştiren.
المقدم
El-Mukaddim
Hikmetiyle öne alan, öncelik veren ve yaklaştıran.
المؤخر
El-Muahhir
Hikmetiyle geriye bırakan, erteleyen ve sırasını sonraya alan.
الأول
El-Evvel
Varlığının başlangıcı olmayan; her şeyden önce var olan.
الآخر
El-Âhir
Varlığının sonu olmayan; her şey sona erdiğinde bâki kalan.
الظاهر
Ez-Zâhir
Varlığı ve birliği delilleriyle apaçık olan; her şeyin üstünde hüküm sahibi.
الباطن
El-Bâtın
Zâtının mahiyeti idrak edilemeyen; her şeyin iç yüzünü bilen.
الوالي
El-Vâlî
Kâinatı yöneten, hüküm ve tasarrufu altında bulunduran.
المتعالي
El-Müteâlî
Her türlü eksiklikten ve yaratılmış ölçüsünden aşkın, çok yüce olan.
البر
El-Berr
İyiliği ve lütfu bol; vaadini yerine getiren.
التواب
Et-Tevvâb
Kulunun tövbesini çokça kabul eden
المنتقم
El-Müntakim
Israrcı zulüm ve suçu adaletiyle cezalandıran.
العفو
El-Afüv
Günahı silip sorumluluğu kaldıracak şekilde affeden.
الرؤوف
Er-Raûf
Kullarına son derece şefkatli ve merhametli olan.
مالك الملك
Mâlikü'l-Mülk
Bütün mülkün ve hükümranlığın gerçek sahibi.
ذو الجلال والإكرام
Zü'l-Celâli ve'l-İkrâm
Azamet, yücelik, kerem ve ikram sahibi.
المقسط
El-Muksit
Adaletle hükmeden, hakları yerli yerine koyan.
الجامع
El-Câmi'
Kıyamet günü bütün insanları toplayan; dilediğini bir araya getiren.
الغني
El-Ganî
Hiçbir şeye muhtaç olmayan; bütün varlıkların kendisine muhtaç olduğu.
المغني
El-Muğnî
İhtiyaçları gideren, yeterlilik ve zenginlik veren.
المانع
El-Mâni'
Hikmetiyle dilediği şeyin gerçekleşmesine engel olan; koruyup önleyen.
الضار
Ed-Dârr
Zararın gerçekleşmesini de ilmi, iradesi ve hikmeti dışında bırakmayan.
النافع
En-Nâfi'
Fayda ve hayrı yaratan, dilediğine ulaştıran.
النور
En-Nûr
Göklerin ve yerin nuru; hakikati ve doğru yolu aydınlatan.
الهادي
El-Hâdî
Doğru yolu gösteren ve hidayete ulaştıran.
البديع
El-Bedî'
Gökleri ve yeri örneksiz, eşsiz biçimde yaratan.
الباقي
El-Bâkī
Varlığının sonu olmayan, ebedî olarak kalan.
الوارث
El-Vâris
Bütün yaratılmışlar fâni olduktan sonra mülk kendisine kalan gerçek sahip.
الرشيد
Er-Reşîd
Bütün işleri isabetli ve doğru olan; doğruya yönelten.
الصبور
Es-Sabûr
Cezayı aceleyle vermeyen, kullarına mühlet tanıyan.
Kur'an'da Geçen Diğer İlahî İsimler
Allah'ın isimleri seçilen 99 tertibiyle sınırlı değildir. Aşağıdaki isim Kur'an'da Allah için geçen sahih bir isimdir; bu sitede kullanılan yaygın Diyanet/Tirmizî 99 sıralamasında ayrı bir canonical sıra olarak sayılmaz.
Bu Sayfa Nasıl Hazırlanıyor
Her isim iki ayrı katmanda ele alınır. Birinci katman — anlam, kök, Kur'an'daki geçtiği ayetler ve ebced değeri — doğrulanabilir kaynaklara dayanır ve bağımsız olarak çapraz kontrol edilir. İkinci katman — geleneksel zikir uygulamaları — her zaman "bazı kaynaklarda aktarılır" çerçevesiyle, kesin sonuç vaat etmeyen bir dille sunulur ve konuyla ilgili sabit bir uyarı metniyle birlikte gösterilir.
Kaynak seçim politikamız için Kaynak Politikası sayfasına bakabilirsiniz. İçerikler, belirtilen kaynaklarla karşılaştırılarak editoryal kontrolden geçirilir. Ayet ve Sure bir fetva makamı değildir; uzman incelemesi yapılmış özel içeriklerde bu durum ayrıca ve açıkça belirtilir.
Esmaül Hüsna'nın Kur'an'daki Dayanağı
"En güzel isimler Allah'ındır" ifadesi dört ayrı yerde açıkça geçer. İsrâ 17:110'da "İster Allah diye dua edin, ister Rahmân diye; hangisiyle dua ederseniz edin, en güzel isimler O'nundur" buyrularak farklı güzel isimlerin farklı ilâhları değil, tek Allah'ın kemal sıfatlarını ifade ettiği bildirilir. Tâhâ 20:8'de aynı ifade tevhid vurgusuyla tekrarlanır: "Allah, O'ndan başka ilâh olmayandır. En güzel isimler O'nundur." Haşr 59:22-24'te ise Rahmân, Rahîm, Melik, Kuddûs, Selâm, Mü'min, Müheymin, Azîz, Cebbâr ve Hâlık gibi isimler art arda anılır — bu, isimlerin birbirinden kopuk sloganlar değil, tevhid bütünlüğü içinde anlaşılması gerektiğini gösterir.
Kur'an isimleri çoğu zaman ikişerli eşleştirir: "Gafûr-Rahîm" bağışlamanın merhametle, "Azîz-Hakîm" kudretin hikmetle, "Semî'-Alîm" işitmenin eksiksiz bilgiyle birlikte olduğunu gösterir. Bu eşleşmeler, bir isme yalnız tek başına, bağlamından koparılmış bir "formül" gibi yaklaşmamayı hatırlatır.