Ana içeriğe geç
Ayet ve Sure

Nahl Sûresi 101–128. Ayetler

101–128. AyetlerSayfa 3 / 3
101

وَإِذَا بَدَّلْنَآ ءَايَةًۭ مَّكَانَ ءَايَةٍۢ ۙ وَٱللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا يُنَزِّلُ قَالُوٓا۟ إِنَّمَآ أَنتَ مُفْتَرٍۭ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

Biz bir ayeti değiştirip yerine başka bir ayet getirdiğimiz zaman -ki Allah, neyi indireceğini gayet iyi bilir- onlar Peygamber’e, “Sen ancak uyduruyorsun” derler. Hayır! Onların çoğu bilmezler.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَإِذَاve zaman
بَدَّلْنَآdeğiştirdiğimiz
ءَايَةًۭbir ayeti
مَّكَانَyerine
ءَايَةٍۢbir ayet
وَٱللَّهُve Allah
أَعْلَمُbilirken
بِمَاne
يُنَزِّلُindirdiğini
قَالُوٓا۟derler
إِنَّمَآşüphesiz
أَنتَsen
مُفْتَرٍۭiftira ediyorsun
بَلْhayır
أَكْثَرُهُمْonların çokları
لَاbilmiyorlar
يَعْلَمُونَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

Eğer Kur’an’dan bir ayetin hükmünü başka bir ayetle kaldırsak -Yüce Allah, bir hikmete bağlı olarak Kur’an’dan hangi hükmün kaldırılıp, hangilerinin kaldırılmayacağını en iyi bilendir- hemen şöyle derler: -Ey Muhammed!- Muhakkak sen, Allah’a karşı yalanlar uyduran bir yalancısın. Tam aksine; onların çoğu bir hükmün, kusursuz ilahi bir hikmetten ötürü kaldırılmış olduğunu bilmezler.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

102

قُلْ نَزَّلَهُۥ رُوحُ ٱلْقُدُسِ مِن رَّبِّكَ بِٱلْحَقِّ لِيُثَبِّتَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَهُدًۭى وَبُشْرَىٰ لِلْمُسْلِمِينَ

Ey Muhammed! De ki: ''Rûhu’l-Kudüs (Cebrâîl), iman edenleri sağlamlaştırmak, Müslümanlara doğru yolu göstermek ve onlara bir müjde olmak üzere Kur’an’ı Rabbinden hak olarak indirdi.''

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
قُلْde ki
نَزَّلَهُۥonu indirdi
رُوحُAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ٱلْقُدُسِ-nden-Kudüs
مِنRabbinden
رَّبِّكَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
بِٱلْحَقِّgerçek olarak
لِيُثَبِّتَsağlamlaştırmak için
ٱلَّذِينَkimseleri
ءَامَنُوا۟inanan(ları)
وَهُدًۭىve yol gösterici
وَبُشْرَىٰve müjde olarak
لِلْمُسْلِمِينَmüslümanlara

-Ey Peygamber!- Onlara de ki: “Cebrail -aleyhisselam- bu Kur'an'ı Allah -Subhânehu ve Teâlâ-'nın katından hiçbir hata, değiştirme ve bozukluk barındırmayan bir hakikatle, Allah’a iman edenleri her yeni bir ayet indiğinde ve bazılarının hükmü kaldırıldığında imanları üzerine kararlı kılması, hakka götüren bir rehber ve elde ettikleri değerli mükâfattan ötürü Müslümanlara bir müjde olması için indirmiştir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

103

وَلَقَدْ نَعْلَمُ أَنَّهُمْ يَقُولُونَ إِنَّمَا يُعَلِّمُهُۥ بَشَرٌۭ ۗ لِّسَانُ ٱلَّذِى يُلْحِدُونَ إِلَيْهِ أَعْجَمِىٌّۭ وَهَٰذَا لِسَانٌ عَرَبِىٌّۭ مُّبِينٌ

Andolsun ki biz onların, “Kur’an’ı ona bir insan öğretiyor” dediklerini biliyoruz. Kendisine nisbet ettikleri şahsın dili yabancıdır. Bu Kur’an ise gayet açık bir Arapça’dır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَلَقَدْve elbette
نَعْلَمُbiliyoruz
أَنَّهُمْonların
يَقُولُونَdediklerini
إِنَّمَاmuhakkak
يُعَلِّمُهُۥona öğretiyor
بَشَرٌۭbir insan
لِّسَانُdili
ٱلَّذِىşahsın
يُلْحِدُونَnisbet ettikleri
إِلَيْهِona
أَعْجَمِىٌّۭa'cemi (yabancıdır)
وَهَٰذَاbu ise
لِسَانٌbir dildir
عَرَبِىٌّۭArapça
مُّبِينٌapaçık

Bizler müşriklerin şöyle dediklerini biliyoruz: "Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘e Kur’an’ı sadece bir insan öğretiyor. Hâlbuki onlar, ortaya attıkları bu iddialarında yalancıdırlar. Arap olmayan birinin öğrettiğini iddia ettikleri lisan, kimin lisanıdır? Bu Kur’an yüksek derecede belagate sahip, açık bir Arapça diliyle inmiştir. Öyleyse nasıl olur da onu Arap olmayan birinden aldığını iddia ederler?

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

104

إِنَّ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ لَا يَهْدِيهِمُ ٱللَّهُ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

Allah’ın ayetlerine iman etmeyenleri, Allah elbette doğru yola iletmez. Onlar için elem dolu bir azap vardır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
إِنَّşüphesiz
ٱلَّذِينَkimseleri
لَاinanmayan(ları)
يُؤْمِنُونَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
بِـَٔايَٰتِayetlerine
ٱللَّهِAllah'ın
لَاdoğru yola iletmez
يَهْدِيهِمُAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ٱللَّهُAllah
وَلَهُمْonlar için vardır
عَذَابٌbir azab
أَلِيمٌacıklı

Ayetlerin Allah -Subhânehu ve Teâlâ-’nın katından olduğuna iman etmeyenler bunda ısrar ettikleri sürece Allah Teâlâ onları hidayete muvaffak kılmayacaktır. Ayrıca onların içinde bulundukları küfür ve ayetleri yalanlama sebebiyle de, onlara acı verici bir azap vardır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

105

إِنَّمَا يَفْتَرِى ٱلْكَذِبَ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ ۖ وَأُو۟لَٰٓئِكَ هُمُ ٱلْكَٰذِبُونَ

Yalanı, ancak Allah’ın ayetlerine iman etmeyenler uydurur. İşte onlar, yalancıların ta kendileridir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
إِنَّمَاşüphesiz ancak
يَفْتَرِىuydurur
ٱلْكَذِبَyalanı
ٱلَّذِينَkimseler
لَاinanmayan(lar)
يُؤْمِنُونَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
بِـَٔايَٰتِayetlerine
ٱللَّهِAllah'ın
وَأُو۟لَٰٓئِكَişte
هُمُonlardır
ٱلْكَٰذِبُونَyalancılar

Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem- Rabbinden getirip bildirdiğinde yalan söylüyor değildir. Gerçekte yalan uyduranlar Allah’ın ayetlerini tasdik etmeyenlerdir. Çünkü onlar azap görme hakkında bir korku hissetmez ve bir mükâfat elde etmeyi umut etmezler. İşte kâfirlikle nitelenen o kimseler yalancıdırlar. Çünkü yalan söylemek onların alışageldikleri adetleri olmuştur.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

106

مَن كَفَرَ بِٱللَّهِ مِنۢ بَعْدِ إِيمَٰنِهِۦٓ إِلَّا مَنْ أُكْرِهَ وَقَلْبُهُۥ مُطْمَئِنٌّۢ بِٱلْإِيمَٰنِ وَلَٰكِن مَّن شَرَحَ بِٱلْكُفْرِ صَدْرًۭا فَعَلَيْهِمْ غَضَبٌۭ مِّنَ ٱللَّهِ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌۭ

Kalbi imanla dolu olduğu halde, zorlanan kimse müstesna, iman ettikten sonra Allah'ı inkâr edip, gönlünü küfre açanlara Allah katından bir gazap vardır ve büyük azap da onlar içindir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
مَنinkar eden
كَفَرَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
بِٱللَّهِAllah'ı
مِنۢsonra
بَعْدِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
إِيمَٰنِهِۦٓinandıktan
إِلَّاhariç
مَنْkimseler
أُكْرِهَ(inkara) zorlanan
وَقَلْبُهُۥve kalbi
مُطْمَئِنٌّۢmutmain olduğu halde
بِٱلْإِيمَٰنِimanla
وَلَٰكِنfakat
مَّنkimselere
شَرَحَaçan
بِٱلْكُفْرِküfre
صَدْرًۭاgöğsünü
فَعَلَيْهِمْüzerlerine iner
غَضَبٌۭbir gazab
مِّنَAllahtan
ٱللَّهِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَلَهُمْve onlar için vardır
عَذَابٌbir azab
عَظِيمٌۭbüyük

Küfretmeye zorlanarak diliyle küfür sözü söyleyen ama kalbi hakikatinden emin olarak imanla mutmain olan kimse dışından, iman etmesinin ardından kim Allah’a küfrederse, hatta kimin kalbi küfürden dolayı ferah ise, küfrü imana karşılık tercih etmişse ve razı olarak bunu söylemişse, o İslam dininden çıkmıştır ve Allah’ın gazabı işte onların üzerinedir. Onlar için çok büyük bir azap vardır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

107

ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمُ ٱسْتَحَبُّوا۟ ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا عَلَى ٱلْءَاخِرَةِ وَأَنَّ ٱللَّهَ لَا يَهْدِى ٱلْقَوْمَ ٱلْكَٰفِرِينَ

Bunun sebebi, onların dünya hayatını âhiretten daha çok sevmeleri ve Allah’ın hiç şüphesiz kâfirler topluluğuna hidayet vermemesidir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
ذَٰلِكَbu böyledir
بِأَنَّهُمُşüphesiz onların
ٱسْتَحَبُّوا۟tercih etmelerindendir
ٱلْحَيَوٰةَhayatını
ٱلدُّنْيَاdünya
عَلَىahirete
ٱلْءَاخِرَةِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَأَنَّve şüphesiz
ٱللَّهَAllah'ın
لَاdoğru yola iletmeyeceğindendir
يَهْدِىAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ٱلْقَوْمَkavmi
ٱلْكَٰفِرِينَinkar eden

Mürtet olup İslam dininden çıkmaları, küfürlerine karşılık olarak dünya metasından elde ettikleri şeyleri ahiret hayatına tercih etmeleri sebebiyledir. Muhakkak Yüce Allah, kâfirler topluluğunu iman etmeye muvaffak kılmaz. Bilakis onları yardımsız bırakır/rezil rüsva eder.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

108

أُو۟لَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ طَبَعَ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمْ وَسَمْعِهِمْ وَأَبْصَٰرِهِمْ ۖ وَأُو۟لَٰٓئِكَ هُمُ ٱلْغَٰفِلُونَ

İşte onlar; Allah’ın kalplerini, kulaklarını ve gözlerini mühürlediği kimselerdir. İşte onlar gafillerin ta kendileridir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
أُو۟لَٰٓئِكَonlar
ٱلَّذِينَkimselerdir
طَبَعَmühürlediği
ٱللَّهُAllah'ın
عَلَىٰüzerini
قُلُوبِهِمْkalbleri
وَسَمْعِهِمْve kulaklarını
وَأَبْصَٰرِهِمْve gözlerini
وَأُو۟لَٰٓئِكَve işte
هُمُonlardır
ٱلْغَٰفِلُونَgafiller

İman etmelerinin ardından İslam dininden dönmüş olmakla nitelenen Allah’ın kalplerini mühürlediği o kimseler, verilen öğütleri anlamazlar. İşitme duyularını mühürlediği kimseler, öğütleri faydalanacakları şekilde işitmezler. Görme duyularını mühürlediği kimseler, iman etmeye çağıran ayetleri görmezler. Onlar mutluluğun, bedbahtlığın ve Yüce Allah’ın onlar için hazırladığı azabın sebeplerinden gafil kimselerdir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

109

لَا جَرَمَ أَنَّهُمْ فِى ٱلْءَاخِرَةِ هُمُ ٱلْخَٰسِرُونَ

Kuşkusuz onlar, ahirette hüsrana uğrayanların ta kendileridir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
لَاhiç yok
جَرَمَşüphe
أَنَّهُمْelbette onlar
فِىahirette
ٱلْءَاخِرَةِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
هُمُonlar
ٱلْخَٰسِرُونَziyana uğrayacaklardır

Hakikaten onlar, imanlarının ardından kâfir olmaları sebebiyle kendi canlarına zarar vererek kıyamet günü hüsrana uğramışlardır. İman etmiş olsalardı muhakkak cennete gireceklerdi.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

110

ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ هَاجَرُوا۟ مِنۢ بَعْدِ مَا فُتِنُوا۟ ثُمَّ جَٰهَدُوا۟ وَصَبَرُوٓا۟ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعْدِهَا لَغَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ

Ayrıca Rabbin işkencelere uğratıldıktan sonra hicret edenlere, sonra da cihad edenlere ve sabredenlere; Evet, Rabbin muhakkak bundan sonra çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
ثُمَّsonra
إِنَّşüphesiz
رَبَّكَRabbin
لِلَّذِينَ(yanındadır)
هَاجَرُوا۟hicret edenlerin
مِنۢsonra
بَعْدِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
مَاişkenceye uğratıldıktan
فُتِنُوا۟Anlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ثُمَّsonra
جَٰهَدُوا۟cihad edenlerin
وَصَبَرُوٓا۟ve sabredenlerin
إِنَّelbette
رَبَّكَRabbin
مِنۢbun(lar)dan sonra
بَعْدِهَاAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
لَغَفُورٌۭelbette bağışlayandır;
رَّحِيمٌۭesirgeyendir

Sonra, -Ey Peygamber!- Kalpleri iman ile mutmain oldukları halde küfür olan bir söz söyleyinceye kadar müşriklerin işkence edip onları dinleriyle imtihan etmelerinin ardından Mekke’den Medine’ye hicret eden Müminler'den zulme uğramış mazlumlara karşı Rabbin bağışlayıcı ve merhametlidir. Bu kimseler, Allah’ın kelimesi en üstün olsun ve kâfirlerin kelimesi en düşük kalsın diye Allah yolunda savaşır ve savaşın zorluklarına sabrederler. Muhakkak Rabbin, kendisi ile imtihan oldukları o fitneden ve küfür olan sözü söylemeleri için gördükleri işkenceden sonra elbette onları bağışlar, onlara merhamet eder. Çünkü onlar, küfür sözünü sadece buna zorlandıkları için söylemişlerdir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

111

۞ يَوْمَ تَأْتِى كُلُّ نَفْسٍۢ تُجَٰدِلُ عَن نَّفْسِهَا وَتُوَفَّىٰ كُلُّ نَفْسٍۢ مَّا عَمِلَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ

O gün, herkes kendi nefsi adına mücadele eder ve herkese yaptığının karşılığı eksiksiz ödenir. Onlar zulme uğratılmazlar.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
يَوْمَo gün
تَأْتِىgelir
كُلُّher
نَفْسٍۢnefis
تُجَٰدِلُuğraşır
عَنkendi canı için
نَّفْسِهَاAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَتُوَفَّىٰve tam karşılığı verilir
كُلُّherkese
نَفْسٍۢnefse
مَّاyaptığının
عَمِلَتْAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَهُمْonlara
لَاasla
يُظْلَمُونَhaksızlık edilmez

-Ey Peygamber!- Her insanın (mahşerde) beklemenin büyük zorluğu sebebiyle başkaları adına mücadele etmeden, sadece kendisi adına mücadele ederek geldiği o günü hatırla. Her nefis, hayır ve şer adına yaptığı şeylerin karşılığının tamamını alır. Yaptıkları iyiliklerinden herhangi bir eksiltme veya işledikleri kötülüklerine herhangi bir ekleme yapılarak haksızlığa uğratılmazlar.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

112

وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلًۭا قَرْيَةًۭ كَانَتْ ءَامِنَةًۭ مُّطْمَئِنَّةًۭ يَأْتِيهَا رِزْقُهَا رَغَدًۭا مِّن كُلِّ مَكَانٍۢ فَكَفَرَتْ بِأَنْعُمِ ٱللَّهِ فَأَذَٰقَهَا ٱللَّهُ لِبَاسَ ٱلْجُوعِ وَٱلْخَوْفِ بِمَا كَانُوا۟ يَصْنَعُونَ

Allah şöyle bir kasabayı örnek olarak verir: Orası güven ve huzur içinde idi. Oraya her taraftan bolca rızık gelirdi. Fakat Allah’ın nimetlerine nankörlük ettiler; bu yüzden yaptıklarına karşılık, Allah onlara şiddetli açlık ve korku ızdırabını tattırdı.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَضَرَبَve misal verir
ٱللَّهُAllah
مَثَلًۭاmisaliyle
قَرْيَةًۭbir kenti
كَانَتْidi
ءَامِنَةًۭgüven
مُّطْمَئِنَّةًۭhuzur içinde
يَأْتِيهَاkendisine geliyordu
رِزْقُهَاrızkı
رَغَدًۭاbol bol
مِّنher
كُلِّAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
مَكَانٍۢyerden
فَكَفَرَتْfakat nankörlük etti
بِأَنْعُمِni'metlerine
ٱللَّهِAllah'ın
فَأَذَٰقَهَا(bunun üzerine) ona taddırdı
ٱللَّهُAllah
لِبَاسَelbisesi
ٱلْجُوعِaçlık
وَٱلْخَوْفِve korku
بِمَاötürü
كَانُوا۟oldukları
يَصْنَعُونَyapıyor(lar)

Allah, size bir memleketi -ki orası Mekke’dir- örnek olarak vermiştir: Buranın ahalisi hiçbir korkusu olmadan güvenlik içinde yaşıyor, çevrelerindeki insanlar kaçırılıyorken, kendileri istikrar içinde bulunuyor, rızık her bir yerden kolayca ve basitçe geliyordu. Bu şehrin ahalisi, Allah’ın onları nimetlendirdiği nimetleri inkâr ettiler ve şükretmediler. İçinde bulundukları küfür ve yalanlama sebebiyle, Allah Teâlâ da onlara bir korku ve dehşet verici olarak açlık ve korku verdi.Yalanlamarı ve içinde bulundukları küfür sebebiyle kendilerine gönderilen korku ve endişe onların üzerinden hiç ayrılmadı.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

113

وَلَقَدْ جَآءَهُمْ رَسُولٌۭ مِّنْهُمْ فَكَذَّبُوهُ فَأَخَذَهُمُ ٱلْعَذَابُ وَهُمْ ظَٰلِمُونَ

Andolsun, onlara içlerinden bir peygamber geldi de onu yalanladılar. Böylece zulmederlerken azap onları yakalayıverdi.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَلَقَدْve andolsun
جَآءَهُمْonlara geldi
رَسُولٌۭbir elçi
مِّنْهُمْkendilerinden
فَكَذَّبُوهُonu yalanladılar
فَأَخَذَهُمُonları yakalayıverdi
ٱلْعَذَابُazab
وَهُمْve onlar
ظَٰلِمُونَzulümlerine devam ederken

Mekke halkına güvenilirlik ve doğrulukla tanıdıkları bir peygamber geldi. Bu peygamber Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'dir. Ancak onlar bu peygamberi Rabbinin indirdiği ayetler hususunda yalanladılar. Bu yüzden Allah’ın açlık ve korkuyla olan azabı üzerlerine iniverdi. Onlar, AllahTeâlâ’ya şirk koşup peygamberini yalanlayıp, kendilerini helak olmaya sürüklediler. Böylece kendilerine zulmettiler.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

114

فَكُلُوا۟ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُ حَلَٰلًۭا طَيِّبًۭا وَٱشْكُرُوا۟ نِعْمَتَ ٱللَّهِ إِن كُنتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ

Artık Allah’ın size helâl ve temiz olarak verdiği rızıklardan yiyin ve eğer yalnızca Ona ibadet ediyorsanız Allah’ın nimetine şükredin.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
فَكُلُوا۟yeyin
مِمَّاsize verdiği rızıktan
رَزَقَكُمُAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ٱللَّهُAllah'ın
حَلَٰلًۭاhelal
طَيِّبًۭاve hoş (olarak)
وَٱشْكُرُوا۟ve şükredin
نِعْمَتَni'metine
ٱللَّهِAllah'ın
إِنeğer
كُنتُمْediyorsanız
إِيَّاهُO'na
تَعْبُدُونَkulluk

-Ey Allah’ın Kulları!- Allah -Subhânehu ve Teâlâ-'nın sizleri rızıklandırdığı hoşunuza giden helal rızıklardan yiyin. Eğer sadece bir tek O'na ibadet ediyorsanız ve O'na hiçbir ortak koşmuyorsanız, Allah’ın sizleri nimetlendirdiği bu nimetlerin Allah’ın nimetleri olduğunu ikrar edip O'nun razı olduğu işlerde harcayarak nimetlerine şükredin.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

115

إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ ٱلْمَيْتَةَ وَٱلدَّمَ وَلَحْمَ ٱلْخِنزِيرِ وَمَآ أُهِلَّ لِغَيْرِ ٱللَّهِ بِهِۦ ۖ فَمَنِ ٱضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍۢ وَلَا عَادٍۢ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌۭ رَّحِيمٌۭ

Allah size, ölmüş hayvanı-leşi, kanı, domuz etini, Allah'tan başkası adına kesilen hayvanı haram kıldı. Kim bu haram kılınan şeylerden yemeye mecbur kalırsa, helâl saymayarak, zarurî ihtiyaç sınırını aşmadan yiyebilir. Şüphesiz ki Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
إِنَّمَاşüphesiz
حَرَّمَharam kıldı
عَلَيْكُمُsize
ٱلْمَيْتَةَölüyü
وَٱلدَّمَve kanı
وَلَحْمَve etini
ٱلْخِنزِيرِdomuz
وَمَآve şeyi
أُهِلَّkesilen
لِغَيْرِbaşkasının
ٱللَّهِAllah'tan
بِهِۦadına
فَمَنِkim
ٱضْطُرَّmecbur kalırsa
غَيْرَsaldırmadan
بَاغٍۢAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَلَاve
عَادٍۢsınırı da aşmadan
فَإِنَّşüphesiz
ٱللَّهَAllah
غَفُورٌۭbağışlayandır
رَّحِيمٌۭesirgeyendir

Allah Teâlâ sizlere yiyecek şeylerden, kesilmeden ölen hayvanları, hayvandan akan kanı ve her parçasıyla domuzu, kesen kişinin Allah’tan başkasına ibadet için kestiği hayvanı haram kılmıştır. Bütün bunlar normal şartlarda haram kılınmıştır. Kim çaresizlik içinde, bu zikredilenlerden yemeye mecbur kalırsa, haram olan o şeyin kendisine heves etmeden ve de ihtiyaç olan miktarın fazlasına kaçmadan, onlardan yiyebilir. Bundan ötürü ona bir günah yoktur. Şüphesiz Yüce Allah çok bağışlayıcıdır. O kimseyi yemiş olduğu şeyden ötürü bağışlar. Zaruret halinde haram olan bu şeyi yemeyi mübah kıldığında o kimseye merhamet etmiştir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

116

وَلَا تَقُولُوا۟ لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ ٱلْكَذِبَ هَٰذَا حَلَٰلٌۭ وَهَٰذَا حَرَامٌۭ لِّتَفْتَرُوا۟ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ ۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ لَا يُفْلِحُونَ

Dillerinizin yalan yere nitelendirmesi dolayısıyla, “Şuna helal, buna haram” demeyin. Çünkü Allah'a karşı yalan uydurmuş olursunuz. Şüphesiz Allah'a karşı yalan uyduranlar kurtuluşa eremezler.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَلَاve
تَقُولُوا۟demeyin
لِمَاötürü
تَصِفُnitelendirmesinden
أَلْسِنَتُكُمُdillerinizin
ٱلْكَذِبَyalan
هَٰذَاşu
حَلَٰلٌۭhelaldir
وَهَٰذَاşu ise
حَرَامٌۭharamdır
لِّتَفْتَرُوا۟sonra uydurmuş olursunuz
عَلَىkarşı
ٱللَّهِAllah'a
ٱلْكَذِبَyalan
إِنَّşüphesiz
ٱلَّذِينَkimseler
يَفْتَرُونَuyduran(lar)
عَلَىkarşı
ٱللَّهِAllah'a
ٱلْكَذِبَyalan
لَاiflah olmazlar
يُفْلِحُونَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

-Ey Müşrikler!- Allah adına yalan uydurmak maksadıyla, haram kılmadığı şeyleri haram kılarak veya helal kılmadığı şeyleri helal kılarak, Allah hakkında dillerinizin uydurduğu yalanlarla, sakın "Bu helal bir şeydir ve bu da haram olan bir şeydir" demeyin! Şüphesiz Yüce Allah adına yalanlar uyduranlar istediklerini kazanamayacaklar ve korktukları şeylerden güvende olamayacaklar.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

117

مَتَٰعٌۭ قَلِيلٌۭ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌۭ

(Dünyada elde ettikleri) az bir yararlanmadır. Hâlbuki (ahirette) onlara acıklı bir azap vardır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
مَتَٰعٌۭbir mefaattir
قَلِيلٌۭazıcık
وَلَهُمْve onlara vardır
عَذَابٌbir azab
أَلِيمٌۭacıklı

Arzularının peşinden gitmiş olmaları sebebiyle onlar için bu hayatta değersiz ve az bir dünya malı vardır. Kıyamet gününde ise, onlar için elem verici bir azap vardır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

118

وَعَلَى ٱلَّذِينَ هَادُوا۟ حَرَّمْنَا مَا قَصَصْنَا عَلَيْكَ مِن قَبْلُ ۖ وَمَا ظَلَمْنَٰهُمْ وَلَٰكِن كَانُوٓا۟ أَنفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ

Sana anlattıklarımızı daha önce Yahudilere de haram kılmıştık. Biz onlara zulmetmemiştik, ama onlar kendilerine zulmediyorlardı.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَعَلَىve
ٱلَّذِينَolanlara da
هَادُوا۟Yahudi
حَرَّمْنَاharam kılmıştık
مَاanlattıklarımızı
قَصَصْنَاAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
عَلَيْكَsana
مِنbundan önce
قَبْلُAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَمَاdeğildik
ظَلَمْنَٰهُمْonlara zulmediyor
وَلَٰكِنfakat
كَانُوٓا۟ediyorlardı
أَنفُسَهُمْonlar kendilerine
يَظْلِمُونَzulm

Sana anlattıklarımızı (Enam Suresi 146. ayette geçtiği gibi) özellikle de Yahudilere haram kılmıştık. Biz bunları haram kılarak onlara bir haksızlık etmedik, fakat onlar cezayı hak edecek günahları işleyerek kendilerine zulmettiler. Azgınlıklarından ötürü onları cezalandırdık ve onlara bir ceza olarak bunları haram kıldık.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

119

ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ عَمِلُوا۟ ٱلسُّوٓءَ بِجَهَٰلَةٍۢ ثُمَّ تَابُوا۟ مِنۢ بَعْدِ ذَٰلِكَ وَأَصْلَحُوٓا۟ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعْدِهَا لَغَفُورٌۭ رَّحِيمٌ

Sonra, şüphesiz ki Rabbin; bir cahillikle kötülük yapan, sonra bunun ardından tövbe eden ve durumunu düzeltenlerden yanadır. Şüphesiz ki Rabbin bundan sonra elbette çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
ثُمَّsonra
إِنَّşüphesiz
رَبَّكَRabbin
لِلَّذِينَkimseler için
عَمِلُوا۟işleyen(ler)
ٱلسُّوٓءَkötülük
بِجَهَٰلَةٍۢcehaletle
ثُمَّsonra
تَابُوا۟tevbe edenler (için)
مِنۢardından
بَعْدِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
ذَٰلِكَbunun
وَأَصْلَحُوٓا۟ve uslananlar (için)
إِنَّelbette
رَبَّكَRabbin
مِنۢbunlardan sonra
بَعْدِهَاAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
لَغَفُورٌۭbağışlayandır
رَّحِيمٌesirgeyendir

Sonra -Ey Peygamber!- muhakkak ki Rabbin, bir kimse akıbetini bilmeden kötülük işleyip bunu kasıtlı olarak yapmış olsa bile, bu kötülükleri işledikten sonra Yüce Allah’a tövbe edip içinde bozukluk olan amellerini ıslah edenleri, tövbe etmelerinin ardından onların günahlarını bağışlar ve onlara merhamet eder.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

120

إِنَّ إِبْرَٰهِيمَ كَانَ أُمَّةًۭ قَانِتًۭا لِّلَّهِ حَنِيفًۭا وَلَمْ يَكُ مِنَ ٱلْمُشْرِكِينَ

Gerçekten İbrahim başlı başına bir ümmetti. Allah’a itaatkârdı, hanifdi, o müşriklerden olmamıştır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
إِنَّşüphesiz
إِبْرَٰهِيمَİbrahim
كَانَidi
أُمَّةًۭbir ümmet
قَانِتًۭاO'na ita'at eden
لِّلَّهِAllah'ı
حَنِيفًۭاbirleyen
وَلَمْve
يَكُdeğildi
مِنَortak koşanlardan
ٱلْمُشْرِكِينَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

Muhakkak İbrahim -aleyhisselam- bütün hayırlı hasletleri kendisinde toplamış, devamlı olarak Rabbine itaat eden, bütün dinlerden yüz çevirip İslam dinine yönelen, asla müşriklerden de olmayan bir kimseydi.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

121

شَاكِرًۭا لِّأَنْعُمِهِ ۚ ٱجْتَبَىٰهُ وَهَدَىٰهُ إِلَىٰ صِرَٰطٍۢ مُّسْتَقِيمٍۢ

O, (Allah’ın) nimetlerine şükredendi. Allah, onu seçmiş ve doğru yola iletmişti.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
شَاكِرًۭاşükredici idi
لِّأَنْعُمِهِO'nun ni'metlerine
ٱجْتَبَىٰهُonu seçmiş
وَهَدَىٰهُve iletmişti
إِلَىٰyola
صِرَٰطٍۢAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
مُّسْتَقِيمٍۢdoğru

Allah Teâlâ’nın kendisine verdiği nimetlerine de şükreden biriydi. Yüce Allah da onu, peygamberlik için seçti ve onu dosdoğru olan İslam dinine hidayet etti.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

122

وَءَاتَيْنَٰهُ فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةًۭ ۖ وَإِنَّهُۥ فِى ٱلْءَاخِرَةِ لَمِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ

Ona dünyada iyilik verdik. Şüphesiz o, ahirette de salihlerdendir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَءَاتَيْنَٰهُve ona vermiştik
فِىdünyada
ٱلدُّنْيَاAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
حَسَنَةًۭiyilik
وَإِنَّهُۥşüphesiz O
فِىahirette de
ٱلْءَاخِرَةِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
لَمِنَiyilerdendir
ٱلصَّٰلِحِينَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

Biz ona dünyada peygamberlik, güzel bir övgü ve salih evlat verdik. Elbette ahirette de, Allah Teâlâ’nın kendileri için cennette yüksek dereceler hazırladığı salih kimselerdendir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

123

ثُمَّ أَوْحَيْنَآ إِلَيْكَ أَنِ ٱتَّبِعْ مِلَّةَ إِبْرَٰهِيمَ حَنِيفًۭا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلْمُشْرِكِينَ

Sonra biz sana: “Hanif olarak İbrahim’in dinine uy. O müşriklerden de olmadı” diye vahyettik.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
ثُمَّsonra
أَوْحَيْنَآvahyettik
إِلَيْكَsana
أَنِuy
ٱتَّبِعْAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
مِلَّةَyoluna
إِبْرَٰهِيمَİbrahim'in
حَنِيفًۭاhanif olan
وَمَاve
كَانَdeğildi
مِنَortak koşanlardan
ٱلْمُشْرِكِينَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

-Ey Peygamber!- Sonra da sana, Allah’ı tevhit etmesinde, müşriklerden beri olmasında, Allah'a davet etmesinde, O'nun şeriatıyla amel etmesinde ve bütün dinlerden dönerek İslam dinine yönelmesinde İbrahim’in dinine uymanı vahyettik. Kesinlikle o, müşriklerin iddia ettiği gibi müşrik olan biri değildi. Bilakis Allah’ı tevhit eden biriydi.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

124

إِنَّمَا جُعِلَ ٱلسَّبْتُ عَلَى ٱلَّذِينَ ٱخْتَلَفُوا۟ فِيهِ ۚ وَإِنَّ رَبَّكَ لَيَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ ٱلْقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُوا۟ فِيهِ يَخْتَلِفُونَ

Cumartesi ancak hakkında ihtilafa düşenlere farz kılınmıştı. Şüphesiz Rabbin, ayrılığa düşmekte oldukları şeyler konusunda kıyamet günü aralarında hüküm verecektir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
إِنَّمَاşüphesiz
جُعِلَ(farz) kılındı
ٱلسَّبْتُcumartesi günü
عَلَىüzerinde
ٱلَّذِينَkimseler
ٱخْتَلَفُوا۟ayrılığa düşen(ler)
فِيهِonun
وَإِنَّve şüphesiz
رَبَّكَRabbin
لَيَحْكُمُelbette hükmünü verecektir
بَيْنَهُمْaralarında
يَوْمَgünü
ٱلْقِيَٰمَةِkıyamet
فِيمَاşey hakkında
كَانُوا۟onda
فِيهِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
يَخْتَلِفُونَayrılığa düştükleri

Cumartesi gününü tazim etmek, bu konuda ayrılığa düşmüş olan Yahudilere farz kılınmıştır. Nitekim kendilerine cuma gününü ibadete ayırmaları emredilmişti. Ancak onlar bunu bırakıp, terk ettiler. Ardından da kendilerine cumartesi gününü ibadete has kılmaları emredildi. -Ey Peygamber!- Şüphesiz Rabbin, ihtilafa düşmüş o kimselerin ayrılığa düşmüş oldukları konularda kıyamet günü aralarında hükmedecek ve hak ettikleri ceza ile her birinin cezasını verecektir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

125

ٱدْعُ إِلَىٰ سَبِيلِ رَبِّكَ بِٱلْحِكْمَةِ وَٱلْمَوْعِظَةِ ٱلْحَسَنَةِ ۖ وَجَٰدِلْهُم بِٱلَّتِى هِىَ أَحْسَنُ ۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ ۖ وَهُوَ أَعْلَمُ بِٱلْمُهْتَدِينَ

(Ey Muhammed!) Rabbinin yoluna hikmetle, güzel öğütle çağır ve onlarla en güzel şekilde mücadele et. Şüphesiz senin Rabbin, kendi yolundan sapanları en iyi bilendir. O, doğru yolda olanları da en iyi bilendir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
ٱدْعُçağır
إِلَىٰyoluna
سَبِيلِAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
رَبِّكَRabbinin
بِٱلْحِكْمَةِhikmetle
وَٱلْمَوْعِظَةِve öğütle
ٱلْحَسَنَةِgüzel
وَجَٰدِلْهُمve onlarla mücadele et
بِٱلَّتِى(biçimde)
هِىَo
أَحْسَنُen güzel
إِنَّkuşkusuz
رَبَّكَRabbin
هُوَişte O'dur
أَعْلَمُen iyi bilen
بِمَنkimseleri
ضَلَّsapan(ları)
عَنyolundan
سَبِيلِهِۦAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
وَهُوَve O
أَعْلَمُ(en iyi) bilendir
بِٱلْمُهْتَدِينَhidayete erenleri

-Ey Peygamber!- Sen ve sana uyan Müminler, davet ederken, davet edilen kişinin durumu, anlayış ve itaat etmesini göz ününde bulundurun. Onları teşvik etme ve korkutma içeren nasihatler ve en güzel söz, fikir ve edebi yollarla tartışarak İslam dinine çağırın. Senin sorumluluğun insanları hidayete erdirmek değil, sadece tebliğ etmektir. Şüphesiz Rabbin İslam dininden dönenleri de, İslam diniyle hidayet bulanları da en iyi bilendir. Sen sakın onlar için üzülme!

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

126

وَإِنْ عَاقَبْتُمْ فَعَاقِبُوا۟ بِمِثْلِ مَا عُوقِبْتُم بِهِۦ ۖ وَلَئِن صَبَرْتُمْ لَهُوَ خَيْرٌۭ لِّلصَّٰبِرِينَ

Eğer ceza verecekseniz, size yapılanın misliyle cezalandırın. Eğer sabrederseniz; elbette bu, sabredenler için daha hayırlıdır.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَإِنْve eğer
عَاقَبْتُمْceza verecekseniz
فَعَاقِبُوا۟ceza verin
بِمِثْلِaynısını
مَاsize verilen cezanın
عُوقِبْتُمAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
بِهِۦonunla
وَلَئِنama
صَبَرْتُمْsabdederseniz
لَهُوَandolsun ki o
خَيْرٌۭdaha iyidir
لِّلصَّٰبِرِينَsabredenler için

Eğer düşmanınızı cezalandırmak isterseniz, aşırıya gitmeden size yaptığının aynısıyla onu cezalandırın. Buna güç yetirebildiğiniz halde, sabreder ve onu cezalandırmazsanız, bu durum sabredenler için onların sizleri cezalandırmasının öcünü almaktan daha hayırlıdır.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

127

وَٱصْبِرْ وَمَا صَبْرُكَ إِلَّا بِٱللَّهِ ۚ وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَلَا تَكُ فِى ضَيْقٍۢ مِّمَّا يَمْكُرُونَ

Sabret! Senin sabrın ancak Allah’ın yardımı iledir. Onlardan yana üzülme. Tuzak kurmalarından dolayı da sıkıntıya düşme.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
وَٱصْبِرْve sabret
وَمَاdeğildir
صَبْرُكَsenin sabrın
إِلَّاbaşka
بِٱللَّهِAllah(ın yardımından)
وَلَاve
تَحْزَنْüzülme
عَلَيْهِمْonlara
وَلَاve
تَكُdüşme
فِىsıkıntıya
ضَيْقٍۢAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.
مِّمَّاkurdukları tuzaklardan
يَمْكُرُونَAnlamı bitişik kelimeyle birlikte verilmiştir.

-Ey Peygamber!- Sabret! Onlardan sana isabet eden eziyetlere sabrediyor olman, ancak Allah’ın seni muvaffak kılmasıyla mümkündür. Kâfirlerin senden yüz çevirmesine sakın üzülme. Onların, sana hazırladıkları tuzak ve hilelerden ötürü de için daralmasın.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir

128

إِنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوا۟ وَّٱلَّذِينَ هُم مُّحْسِنُونَ

Şüphesiz Allah, korkup, sakınanlar ve iyilik yapanlarla beraberdir.

Tefsir Özeti / Kelime Kelime Anlam
إِنَّçünkü
ٱللَّهَAllah
مَعَberaberdir
ٱلَّذِينَkimselerle
ٱتَّقَوا۟korunan(larla)
وَّٱلَّذِينَve kimselerle
هُمonlar
مُّحْسِنُونَiyilik eden(lerle)

Muhakkak Yüce Allah, günahları terk ederek kendisinden korkan, ibadetlerini ve kendilerine emredilenleri yerine getirerek ihsan sahibi olan kullarıyla beraberdir. O, yardımı ve desteğiyle onlarla beraberdir.

Kaynak: QuranEnc — Muhtasar Tefsir